fbpx
zapalenie dróg żółciowych dieta lekkostrawna
Blog,  Naturalne kuracje

ZAPALENIE DRÓG ŻÓŁCIOWYCH – DIETA I NATURALNE METODY

Przewlekłe zapalenie dróg żółciowych (PBC) to choroba o podłożu autoimmunologicznym, a więc wynikająca z obniżonej odporności organizmu. O tym, jak wzmacniać odporność skutecznie i w sposób naturalny pisałam w tym artykule.

Wysoka odporność jest kluczem do dobrego i trwałego zdrowia. Niska odporność oznacza podatność na choroby i infekcje. Od wirusów po nowotwory. Warto więc dbać o odporność każdego dnia!

Zapalenie dróg żółciowych – na czym polega?

Istota tej choroby tkwi w uszkodzeniu komórek nabłonka dróg żółciowych, które skutkuje cholestazą (sytuacją, w której przepływ żółci jest utrudniony lub zmniejszone jest jej wytwarzanie) i włóknieniem wątroby.

Układ immunologiczny osoby chorej na przewlekłe zapalenie dróg żółciowych atakuje i niszczy własne tkanki – w tym przypadku komórki wewnątrzwątrobowych kanalików żółciowych, które transportują żółć do pęcherzyka żółciowego, z którego jest ona uwalniania w razie potrzeby do jelit.

Zapalenie dróg żółciowych – objawy

Wczesnymi objawami PBC są:

  • zespół przewlekłego zmęczenia
  • uporczywy i nawracający świąd skóry
  • zespół suchości błon śluzowych
  • bóle stawów
  • dyskomfort w nadbrzuszu

Rzadziej występują następujące objawy:

  • zespół niespokojnych nóg
  • zaburzenia snu (głównie bezsenność)
  • obniżenie nastroju, a nawet depresja
  • zaburzenia funkcji poznawczych
  • zwiększona skłonność do upadków

Symptomem, na który warto zwrócić szczególną uwagę jest wspomniany świąd. Bywa on jedynym objawem, niejednokrotnie pojawiającym się wiele lat, zanim zostanie postawiona diagnoza PBC.

Z kolei występującemu u około połowy pacjentów przewlekłemu zmęczeniu (fizycznemu wyczerpaniu, które w 1 na 5 przypadków wręcz uniemożliwia wykonywanie codziennych czynności) może towarzyszyć zaburzenie funkcji poznawczych (pamięci i koncentracji).

zapalenie dróg żółciowych - przewlekłe zmęczenie

Zapalenie dróg żółciowych – powiązanie z innymi chorobami

Wraz z tą jednostką chorobową mogą także współistnieć objawy niedoczynności tarczycy.

Autoimmunologiczne choroby wątroby i dróg żółciowych często powiązane są z występowaniem celiakii – choroby trzewnej, czyli nietolerancji glutenu, który występuje naturalnie w zbożach, takich jak pszenica, jęczmień i żyto. Spożywanie produktów zawierających wymienione zboża doprowadza do zaniku kosmków jelitowych, a w konsekwencji do niedożywienia i niedoborów witamin i minerałów (żelaza, kwasu foliowego, witaminy B12).

Zapalenie dróg żółciowych – jakie badania warto wykonać?

Na przewlekłe zapalenie dróg żółciowych w pierwszej kolejności mogą wskazywać podwyższone aktywności ALP i GGT – enzymów związanych z błonami komórkowymi. Zaleca się także wykonanie USG jamy brzusznej i prób wątrobowych (ALAT i ASPAT).

Do rozpoznania choroby upoważnia obecność 2 spośród 3 kryteriów diagnostycznych:

  • zwiększona aktywność ALP
  • obecność przeciwciał przeciwmitochondrialnych AMA
  • typowy obraz wycinka pobranego podczas biopsji wątroby – uszkodzenie przewodów żółciowych

Zapalenie dróg żółciowych – jak można sobie pomóc dietą i w naturalny sposób?

Oczywiście można zastosować antybiotykoterapię obarczoną ryzykiem działań niepożądanych lub metodę endoskopową. Istnieje jednak wiele rozwiązań, które możemy sami wprowadzić do codziennego życia, by oczyścić przewody żółciowe i zmniejszyć ryzyko postępowania stanu zapalnego, chroniąc tym samym wątrobę.

Zapalenie dróg żółciowych jest najczęściej następstwem kamicy, dlatego warto stosować działania profilaktyczne, które zapobiegają odkładaniu się złogów.

1. DIETA

Zaleca się dietę lekkostrawną o ograniczonej ilości tłuszczu, błonnika i cukrów prostych, a także produktów zawierających kwas szczawiowy jak szczaw, szpinak czy rabarbar. Powinny znaleźć się w niej za to chude, gotowane lub pieczone mięso i gotowane warzywa.

zapalenie dróg żółciowych - dieta lekkostrawna

Rafinowane oleje warto zastąpić naturalną oliwą z oliwek, olejem kokosowym lub sezamowym, ponieważ są znacznie łagodniejsze dla dróg żółciowych.

Należy jeść 4-5 małych posiłków dziennie i pić co najmniej 2,5 l wody. Codziennie rano warto pić wodę z sokiem z cytryny. Taki napój działa oczyszczająco na drogi żółciowe.

Jeszcze lepszą opcją będzie woda z kurkumą, miodem i cytryną. Kurkumina, będąca składnikiem aktywnym kurkumy, pomaga w regeneracji komórek wątroby i zwiększa produkcję żółci przez woreczek żółciowy, dzięki czemu zapobiega jej zaleganiu. Wspiera naturalne mechanizmy odtruwające i pozwala oczyszczać się każdej komórce naszego organizmu.

2. OGRANICZENIE ALKOHOLU

Alkohol jest szkodliwy dla wątroby i może powodować choroby dróg żółciowych lub zaostrzać ich przebieg. Wobec tego zaleca się jego ograniczenie.

Nie wskazano wprawdzie bezpiecznej dawki, ale jedno z badań wykazało, że niewielkie spożycie alkoholu w ilości 2-3 porcje tygodniowo jest bezpieczne dla pacjentów z przewlekłym zapaleniem dróg żółciowych (PBC).

3. PROBIOTYKI

Zdecydowanie należy włączyć do diety kiszoną kapustę, kiszone ogórki i kombuchę, czyli pokarmy bogate w dobroczynne mikroorganizmy. Stosowanie antybiotyków zabija nie tylko złe bakterie, ale także zdrowe, które pomagają prawidłowo trawić pokarmy. Zatem jeśli zdecydujemy się na antybiotykoterapię, oprócz jedzenia produktów zawierających probiotyki, warto przyjmować dobrej jakości suplementy.

Większość badań potwierdza, że przyjmowanie co najmniej 500 mln CFU dziennie przez 3 miesiące lub 12 mld CFU dziennie przez 8 dni wiąże się z poprawą czynności wątroby. Istnieją również dowody na to, że stosowanie prebiotyków i probiotyków zmniejsza wskaźniki zakażeń bakteryjnych u osób po przeszczepie wątroby.

4. WITAMINY

Utrudniony przepływ żółci powoduje pogorszenie wchłaniania tłuszczu, a co za tym idzie, gorsze absorbowanie rozpuszczalnych w nim substancji odżywczych i witamin. W efekcie pojawiają się niedobory witamin A, E, D i K.

Dla pacjentów z zapaleniem dróg żółciowych bardzo istotna jest zwłaszcza suplementacja witaminą K2 w celu zapobiegania zaburzeniom kaskady krzepnięcia. W badaniach wykazano też, że nawet we wczesnych stadiach chorób wątroby związanych z zablokowaniem przepływu żółci poziom witaminy A jest niski.

Zapalenie dróg żółciowych może przyczyniać się do rozwoju metabolicznych chorób kości. Dotyczy to zresztą wszystkich schorzeń przebiegających z cholestazą, czyli zastojem żółci, który sprzyja nie tylko osłabieniu wchłaniania witaminy D, ale również zwiększeniu resorpcji kości i zmniejszeniu kościotwórczej funkcji osteoblastów.

Dodatkowo stosowanie leków u pacjentów z zapaleniem dróg żółciowych odgrywa również rolę w upośledzeniu metabolizmu kostnego. Dlatego konieczna jest doustna suplementacja witaminą D3 wraz z witaminą K2. O tym, w jakiej dawce i w jaki sposób suplementować te witaminy pisałam w tekście o wzmacnianiu odporności.

5. ANTYOKSYDANTY

Konsekwencją schorzeń związanych z zastojem żółci jest również niedobór składników odpowiadających za wyłapywanie wolnych rodników w ustroju człowieka. Ich brak może prowadzić do przyspieszenia procesów patofizjologicznych w przewlekłych chorobach dróg żółciowych.

W jednym z badań, w którym sprawdzano poziom antyoksydantów u osób chorujących na przewlekłe choroby wątroby w porównaniu do osób zdrowych, zaobserwowano zmniejszone stężenie retinolu, alfa-tokoferolu, ogółu karotenoidów, luteiny, likopenu, zeaksantyny, beta- oraz alfa-karotenu. Warto zatem spożywać pokarmy szczególnie bogate w te antyoksydanty.

Bogatym źródłem likopenu są pomidory. O tym, w jakiej postaci najlepiej spożywać likopen, pisałam m.in. w przepisie na krem z pieczonych pomidorów i papryki, który będzie zawierał mnóstwo antyoksydantów. Będzie to dobry przepis dla osób z zapaleniem dróg żółciowych.

antyoksydanty likopen pomidor

Beta-karoten obficie występuje w warzywach i owocach o żółtym, pomarańczowym i czerwonym zabarwieniu. Naturalnym źródłem luteiny i zeaksantyny są rośliny, przede wszystkim warzywa, np. jarmuż, szpinak (akurat szpinak, choć bardzo zdrowy, nie jest wskazany w diecie osób z zapaleniem dróg żółciowych), brokuły, natka pietruszki czy czerwona papryka.

Tutaj podrzucam przepisy z dużą ilością dyni, pomidorów, marchwi i natki pietruszki, które to składniki będą przydatne w diecie osób zmagających się z zapaleniem dróg żółciowych: zupa krem z marchewki, zupa krem z dyni, pieczony kalafior z pomidorami, gulasz afrykański z papryką, marchewką i pomidorami (gulasz zawiera sporo masła orzechowego, a ponieważ w diecie chorych warto ograniczać tłuszcze proponuję dodać mniej masła chociaż o połowę).

6. KWASY OMEGA-3

Jednym z czynników, które mogą hamować rozwój zapalenia przewodów żółciowych jest kwas dokozaheksaenowy z rodziny omega-3. Jego źródłem są siemię lniane, olej z siemienia lnianego, orzechy włoskie, zielone warzywa liściaste.

7. FITOTERAPIA

Zioła żółciopędne w przypadku niewielkich złogów mogą pomów rozrzedzić żółć i uniknąć rozwoju kamicy. Do szczególnie skutecznych należą kwiat kocanki i jarzębiny, ziele rdestu ptasiego, połonicznika, krwawnika i dziurawca oraz owoc i liść czarnego bzu.

Warto sięgać również po zioła pobudzające wydzielanie soków żołądkowych:

  • majeranek
  • tymianek
  • jałowiec
  • miętę
  • kminek
  • jemiołę

8. OSTROPEST PLAMISTY

To jedno z najbardziej skutecznych i popularnych ziół wspomagających zdrowie wątroby, które pomaga usuwać toksyny z organizmu. Może również zapobiegać kamieniom żółciowym i chronić przed niektórymi typami raka.

Jako środek odtruwający wątrobę i oczyszczający drogi żółciowe można przyjmować ostropest w formie suplementu 150 mg 1-3 razy dziennie, a profilaktycznie 50-150 mg na dobę.

9. KARCZOCH ZWYCZAJNY

Wyciągi z pędów kwiatowych karczocha działają żółciotwórczo i żółciopędnie, zwiększając przepływ żółci nawet do 150%.

zapalenie dróg żółciowych - karczoch zwyczajny

10. RZODKIEW ZWYCZAJNA

Miazga z jej świeżych korzeni łagodzi stany zapalne pęcherzyka, wzmaga wydzielanie żółci i poprawia trawienie.

11. KRWAWNIK POSPOLITY

Działanie żółciotwórcze krwawnika sprzyja poprawie trawienia. W zależności od dawki (10, 20 lub 40 mg/l) przepływ żółci poprawił się kolejno o 23, 44 i 47%. W porównaniu z karczochem krwawnik działa nawet 4 razy silniej. Wystarczą 3 porcje naparu dziennie, aby znacznie poprawić przepływ żółci.

12. AKTYWNOŚĆ FIZYCZNA

Kiedy wątroba i układ dróg żółciowych nie działają prawidłowo, konieczna jest codzienna aktywność fizyczna, która pomoże organizmowi wydalić toksyny.

Spacer marszowym krokiem przez 30 minut każdego dnia może pomóc złagodzić objawy chorób cholestatycznych. Dyscypliny takie jak pływanie, pilates i trening siłowy będą skuteczne w radzeniu sobie z objawami zapalenia dróg żółciowych.

Podsumowanie

Każda jednostka chorobowa to wynik zaburzonej homeostazy a w efekcie spadku odporności, który jest ściśle powiązany z naszą dietą. O tym, jak ważne jest dla naszego zdrowia odżywianie, jak zacząć zdrowo się odżywiać i jakie konsekwencje mogą wynikać z nieprawidłowej diety, pisałam m.in. tutaj i tutaj.

Warto wspomagać się metodami naturalnymi na każdym etapie choroby, ponieważ mogą być one równie skuteczne, jak rozwiązania medycyny akademickiej. Jednak w przeciwieństwie do tradycyjnych leków natura nie obarczy nas działaniami ubocznymi. Nie dość, że będzie skuteczniejsza, to jej efekty pozostaną z nami na dłużej.

Korzystałam z następujących źródeł:
  1. Clin Res Hepatol Gastroenterol 2016; 40:471-479
  2. Hepatology 2008; 48:541549
  3. Lekarz POZ 2017; 4:225-248
  4. World J Gastroenterol 2012; 18(24):3105-3111
  5. Perm J. 2013 Fall; 17(4): 62-67
  6. Scand J Gastroenterol 1997; 32:1162-1167; Farm Med Prim Care Rev 2011; 13(1):90-94
  7. Amer J Gastroenterol 2002; 97(10):2609-2613
  8. Curr Treat Options Gastroenterol 2003; 6(2):93-103
  9. Family Medicine & Primary Care Review 2014; 16(4):378-381
  10. J. Górnicka „Apteka Natury”, s. 55, ISBN 83-7250-014-2
  11. Phytother Res. 2010 Oct; 24(10):1423-32; J Pharm Biomed Anal. 2016 Oct 25; 130:301-317
  12. I Ethnoph 2003; 86: 203-211
  13. Br J Biomed Sci 2007; 64 (3): 105-108
  14. Pytomedicine 2006; 13:702-706
  15. World J Transplant. 2016 Jun 24; 6(2): 429-436

PRZECZYTAJ TEŻ:

Udostępnij ten wpis:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *